8 SPECIAL
REPORT SUNDAY
TIMES OF INDIA, NEW DELHI
OCTOBER
12, 2008
Pakistan's
new president has re-branded Kashmiri militants as terrorists, in a foreign
policy U-turn.
Does
it matter what we call men who choose bullet over ballot for political ends? Sunday Times asks
WHO IS A TERRORIST?
Jug Suraiya
Show
a picture of a uniformed man battling a wild looking civilian to a hundred
people and ask them to identify the terrorist. Ninety-nine will point to the
civilian; .one might point to the man in uniform.
It's
a question of political or ideological optics: one man's terrorist can be
another's perceived freedom fighter. These are the two, interlinked and often interchangeable,
faces of terror. Which is why in international, or non parochial media, the
preferred word to describe an individual who resorts to indiscriminate violence
against society and the state to further his own ideological or religious
agenda is 'militant' not 'terrorist'. Media professionals, no less than serious
historians, are only too uncomfortably aware that today's' terrorist' might
become tomorrow's victorious champion of the downtrodden, or a martyr crucified for a noble cause.
You
are the local magistrate. Brought before you by the police is a scruffy individual,
of no fixed address, who not only has a charge sheet of physical assaults on
prominent members of the banking profession but has also been holding public
rallies alarmingly subversive of the sovereignty of the state. You would
classify the accused as a dangerous extremist, a proto-terrorist if not a
full-fledged suicide bomber, and deal with him accordingly. Which is what
Pontius Pilate, did in the case of the State vs Jesus Christ.
"What
is truth?" jested (clever remark) Pilate, and did not wait for an answer.
If he had, it might have perplexed him not a little. As it has done in the case
of successive generations and governments. For Indians, Bhagat Singh was, and
always will be, a tragic hero in our fight for freedom. To the British
imperialists of the time he was a political criminal, a terrorist. This is how
the apartheid government of South
Africa
It's
often said that history is a partisan narrative dictated by the winning side.
But yesteryear's victors-- from Pilate to the BritishRaj- become the villains
of the present, and their mortal enemies are valorized (to set and maintain the
price of a commodity at an artificially high level through government action)
by their victimhood.
But
can even the most tortuous turns and twists of history justify the killing of
innocents, including women and children, as collateral sacrifices on the altar
of a higher cause? In what we call India's First War of Independence - and which
others still refer to as the Sepoy Mutiny -in what was then known as Cawnpore,
and in other places, civilians, including women and children, were put to the
sword and flame by the insurgents. Fighters for independence or mutinous terrorists?
The Allies justified the atom bombing of the civilian centres of Hiroshima and Nagasaki on
the grounds that the alternative to ending World War II - an infantry invasion
of Japan
Take
a look at that picture of a uniformed man combating (fighting) an unkempt
civilian. Imagine the uniform to be that of the Chinese army, and the civilian
to be a Tibetan activist. Still sure which - invariably and
unalterably - is the true face of terror?
འཇིགས་བསྐུལ་རིང་ལུགས་པ་སུ་རེད་དམ།
ཇག སུ་རལ་ཡ།
དམག་ཆས་གྱོན་པའི་དམག་མི་ཞིག་དང་དམག་ཆས་མ་སྤྲས་པའི་རྔམ་བརྗིད་ཅན་གྱི་མི་སེར་གཉིས་དབར་འཐབ་འཛིང་བྱེད་བཞིན་པའི་པར་དེ་མི་གྲངས་བརྒྱ་ཕྲག་ཁ་ཤས་ལ་བསྟན་ནས་“འཇིགས་བསྐུལ་བ་སུ་རེད་དམ”ཞེས་དྲིས་ན། བརྒྱ་ཆ་གཅིག་གིས་མ་གཏོགས་བརྒྱ་ཆ་དགུ་བཅུ་གོ་དགུས་དམག་ཆས་མེད་པའི་མི་དེ་འཇིགས་བསྐུལ་བ་ཡིན་པ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ངེས་རེད། དེ་ནི་ཆབ་སྲིད་དམ་ཡང་ན་ལྟ་གྲུབ་ཞིག་གི་སྣང་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་དྲི་བ་ཞིག་རེད། མི་ཞིག་གི་ངོར་འཇིགས་བསྐུལ་བ་དེ་མི་གཞན་ཞིག་གི་སྣང་ངོར་རང་བཙན་འཐབ་རྩོད་པ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཆོག དེ་གཉིས་རྟག་ཏུ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཟབ་ཅིང་ལྟོས་ས་ལྟོས་ཕྱོགས་ཀྱིས་བཞག་པའི་འཇིགས་སྐུལ་པའི་རྣམ་པ་ཞིག་རེད། དེར་བརྟེན་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་མཐོང་རྒྱ་ཆེ་བའི་གསར་འགོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་གཉིས་དབར་དབྱེ་བ་ཕྱེས་ཏེ་གང་ཞིག་གིས་ལྟ་གྲུབ་དང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེ་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་བཟུང་བའི་ཐོག་རྒྱལ་ཁབ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལ་དྲག་པོའི་གྱེན་ལོག་དང་འཇིགས་བསྐུལ་གྱི་ལས་འགུལ་བརྩམ་མཁན་དེ་ལ་“ཏེ་རོ་རིས།”(Terrorist)ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་མི་འབོད་པར་“མི་ལི་ཏྲན”(Militant)ཞེས་ཐ་སྙད་དེ་འདོགས་པར་འབད་བརྩོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གསར་འགོད་པ་དག་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་བཞིན་དུ་ད་ལྟའི་འཇིགས་བསྐུལ་བ་དེ་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་རྒྱལ་ཞེན་ཆེ་བའི་རང་དབང་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན་གྱི་དཔའ་བོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཚོར་སྣང་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད།
ཁྱོད་རང་ས་ཁུལ་ཞིག་གི་ཁྲིམས་དཔོན་ཞིག་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བཏང་ནས། ཉེན་རྟོག་པས་(Police)སྡོད་གནས་ངེས་མེད་ཀྱི་མི་ཞིག་བྱ་སྤྱོད་ངན་ཞིང་དངུལ་ཁང་ནང་དུ་འཁྲུག་འཛིང་བྱེད་མྱོང་བ་མ་ཟད། མང་ཚོགས་ཁྲོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་དབང་དང་བདེ་འཇགས་ལ་གནོད་པའི་སྐད་ཆ་བཤད་པའི་ནག་ཉེས་ཡོད་པ་ཞིག་འཛིན་བཟུང་བྱས་ནས་ཁྲིམས་ཁང་དུ་ཁྲིམས་གཅོད་བཏང་བར་འཁྲིད་འོང་བ་ཡིན་ན། ཁོ་རང་སྲོག་བློས་གཏང་གི་འབར་རྫས་འགད་གཏོར་བ་ཞིག་མ་ཡིན་རུང་། དེ་འདྲ་བའི་ཉེས་ཚབ་ཆེ་བའི་འཇིགས་བསྐུལ་བ་ཞིག་ཏུ་ངོས་བཟུང་སྟེ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་གཏེ་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་ཁྲིམས་གཅོད་བྱ་ངེས་རེད། དེ་ནི་སྔ་མོའི་དུས་སུ་པོན་ཏིའུས་པི་ལཏ་ (Pontius Pilate)ཡིས་ཡེ་ཤུ་མ་ཤི་ཀ་ལ་སྲོག་ཁྲིམས་བཅད་པ་དང་གཅིག་མཚུངས་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོང་རྒྱལ་གཞུང་དང་མ་མཐུན་པའི་ཉེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་རྩིས་པ་རེད།
པི་ལཏ་ཡིས་གཡོ་རྒྱུའི་ངང་ནས་“བདེན་པ་གང་རེད་”ཅེས་པའི་དྲི་བ་དེའི་དོན་དངོས་ཀྱི་ལན་གང་ཡིན་ཤེས་འདོད་བྱས་མེད། གལ་ཏེ་ཁོ་པས་བདེན་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ཤེས་རྟོགས་བྱས་ཡོད་ཚེ་སྲོག་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐག་གཅོད་དེ་ལ་དོགས་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ངེས་རེད། ཁོང་གི་ཁྲིམས་ཐག་གཅོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མི་རབས་མང་པོའི་རིང་དང་གཞུང་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཁྲིམས་ཐག་བཅད་དང་གཅོད་བཞིན་པ་མཚུངས་པ་ཡིན། རྒྱ་གར་ལ་ཆ་མཚོན་ན་བྷཱགཏ་སིང་(Bhagat Singh)ནི་རྒྱུན་དུ་རྒྱ་གར་རང་བཙན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན་གྱི་དཔའ་བོ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱས་དང་བྱེད་མུས་རེད། ཡིན་ནའང་དེའི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་དབྱིན་ཇེ་སྲིད་གཞུང་ལ་ལྟོས་ན་ཁོ་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཉེས་པ་ཕོག་པའི་འཇིགས་སྐུལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེ་བཞིན་ལྷོ་ཨ་ཕི་རི་ཀའི་ནུབ་ཕྱོགས་པས་གཙོ་འཛིན་བྱས་པའི་སྲིད་གཞུང་གི་སྣང་ངོར་ནེལ་སོན་མན་ཌེ་ལ་ (Nelson Mandela) ཞེས་པ་དེ་འཇབ་དམག་རྒྱབ་མཁན་གྱི་ནག་ཉེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་
ངོས་འཛིན་བྱས་པ་དེ་མཐའ་མར་ཨ་ཕི་རི་ཀའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་བཀུར་བར་རེད།
ངོས་འཛིན་བྱས་པ་དེ་མཐའ་མར་ཨ་ཕི་རི་ཀའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོར་བཀུར་བར་རེད།
ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པ་ནི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པའི་ཤོག་ཁས་དབང་ཤུགས་ཀྱིས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་རེད་ཅེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ལྟར་རེད། འོན་ཀྱང་ཁ་སྔོན་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་མཁན་པི་ལཏ་ནས་བཟུང་བའི་དབྱིན་ཇིའི་སྲིད་གཞུང་རྣམས་ད་རིང་གི་ཆ་ལ་ནག་ཉེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་གིས་དགྲ་བོར་རྩིས་པའི་མི་རྣམས་ལ་ཁོ་པའི་དབང་བསྒྱུར་འོག་མནར་གཅོད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་རིན་ཐང་ཅན་གྱི་མི་སྣ་དྲག་ཅན་དུ་གདེངས་འཇོག་དང་གུས་བཀུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
འོན་ཀྱང་འགྱུར་བ་ཆེ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕོ་འགྱུར་ནང་ཕྲུ་གུ་དང་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ཉེས་མེད་ཀྱི་མི་ཕལ་པ་རྣམས་རྒྱ་ཆེ་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་གི་དོན་དུ་དམར་གསོད་བཏང་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་ངོས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་བམ། ང་ཚོས་“རྒྱ་གར་རང་བཙན་ཀྱི་དམག་དང་པོ་”ཞེས་འབོད་པ་དེ་གཞན་གྱིས་ད་ལྟའང་ལོག་སྤྱོད་པ་དང་ངོ་ལོག་པ་ཞེས་ཟེར། དེ་ནི་ཀའུ་པོ་རེ་(Cawnpore) ཞེས་གྲགས་པ་དང་། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ལ་ཕྲུ་གུ་དང་བུད་མེད་ལ་སོགས་ཉེས་པ་མེད་པའི་མི་རྣམས་ལ་ངོ་ལོག་པས་མེ་བསྲེག་དང་གྲིས་དམར་བསད་བཏང་ཡོད། དེ་རང་བཙན་རྩོད་ལེན་བྱེད་མཁན་གྱི་དཔའ་བོ་ཞིག་རེད་དམ་འཇིགས་སྐུལ་པ་ཞིག་རེད། དབྱིན་ཇིའི་ཕྱོགས་གཏོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གིས་ཉི་ཧོང་མི་སེར་གྲོང་ཁྱེར་ཧི་རོ་སི་མ་དང་ན་ག་ས་ཀི་གཉིས་ལ་རྫས་དུག་གི་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆས་གཏོར་བ་དེ། དམག་ཆེན་གཉིས་པ་ཚམས་འཇོག་བྱེད་ཆེད་དུ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་འདྲ་བྱས་མེད་ན་ཁྲག་སྦྱོར་གྱི་གྲངས་འབོར་དེ་ལས་མང་བ་ཡོང་སྲིད་པའི་ཉེན་ཁར་རྩིས་ཡོད། བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་དམག་གིས་ཁྲག་སྦྱོར་དང་འཇིགས་བསྐུལ་གྱིས་གཏོར་གཤིག་ཚབ་ཆེན་བཏང་བ་དེ་དག་ཡང་དག་པ་ཡིན་པར་ངོས་ལེན་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཐུབ་བམ།
དམག་ཆས་སྤྲས་པའི་དམག་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཟིང་འཁྲུག་ལངས་པའི་མི་མང་དང་མཉམ་དུ་དམག་འཐབ་བྱེད་བཞིན་པའི་འདྲ་དཔར་དེ་ལ་གཟིགས་དང་། དཔེར་ན། དམག་ཆས་སྤྲས་པའི་དྲག་གནོན་ཅན་གྱི་རྒྱ་ནག་གི་དམག་མི་ཁག་དང་གྱེན་ལོག་པའི་བོད་པའི་མི་མང་གི་དབར་འཐབ་འཛིང་བྱེད་བཞིན་པའི་འདྲ་དཔར་ཞིག་བསམ་བློར་འཆར་སྣང་བྱོས་དང་། ད་དུང་ཡང་དུས་རྒྱུན་གཏན་འཁེལ་བའི་འཇིགས་བསྐུལ་བའི་རྣམ་པ་ངོ་མ་དེ་སུ་ཡིན་པའི་ངེས་པ་བརྙེད་ཀྱི་མི་འདུག་གམ།
ངག་དབང་ཚེ་དཔག་གིས་བསྒྱུར།
No comments:
Post a Comment